ԺԱՄԱՆԱԿԻ ԴԻՄԱՊԱՏԿԵՐ ՎԱՎԵՐԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆԸ՝ ԾԱՆՐԱԿՇԻՌ ԱՐԺԵՔ

­Հու­լի­սի 9-ին ՀԳՄ Կ­լոր սրա­հում տե­ղի ու­նե­ցավ ար­ձա­կա­գիր ­Խո­րեն  Ա­րա­մու­նու (ԱՄՆ) «­Սա­տա­նի ճու­տը» վե­պի շնոր­հան­դե­սը։ ՀԳՄ նա­խա­գահ Էդ­վարդ ­Մի­լի­տոն­յա­նը, ներ­կա­յաց­նե­լով ­Խո­րեն Ա­րա­մու­նու գիր­քը, նշեց, որ այն կեն­ցա­ղագ­րա­կան է­ջեր ու­նի և հ­նա­րա­վո­րութ­յուն է տա­լիս ճա­նա­չե­լու պարս­կա­հայ հա­մայն­քի կյան­քը, մտա­ծո­ղութ­յու­նը, լե­զուն և­ այլն։ «Այս վե­պի գոր­ծո­ղութ­յուն­նե­րը հիմ­նա­կա­նում ծա­վալ­վում են Ի­րա­նում՝ հայ­կա­կան թա­ղա­մա­սե­րում։ ­Պատ­կեր­ված են երկ­րում տի­րող մթնո­լոր­տը, հայ-ի­րա­նա­կան առն­չութ­յուն­նե­րը։ ­Հե­րոս­նե­րից շա­տե­րը, մե­ծա­նա­լով Ի­րա­նում, հե­տա­գա­յում այ­ցե­լել են ­Հա­յաս­տան, Ար­ցախ, մաս­նակ­ցել տար­բեր հե­րո­սա­մար­տե­րի»,- ա­սաց նա՝ կարևո­րե­լով ­Խո­րե­նի՝ ա­սես խո­շո­րա­ցույ­ցի տակ եր­ևույ­թը տես­նե­լը և ­հոգ­ևոր շեր­տե­րի մեջ խո­րա­նա­լով՝ կյան­քը ման­րա­մասն դի­տար­կե­լը, ման­րա­մաս­նե­րից մինչև խո­շոր վրձնա­հար­ված­նե­րով իր հե­րոս­նե­րին կեր­պա­վո­րե­լը։ «Այս գիր­քը հան­գա­մա­նո­րեն մի վի­պա­կան տի­րույ­թում, ­Պարս­կաս­տան, ­Հա­յաս­տան ընդգր­կե­լով, տա­լիս է մեր ժա­մա­նա­կի մի դի­մա­պատ­կեր»,- ա­սաց նա։
Ըստ գրքի խմբա­գիր ­Թադ­ևոս ­Տո­նո­յա­նի՝ ­Խո­րեն Ա­րա­մու­նու վե­պե­րը ա­վե­լի շատ վա­վե­րագ­րութ­յուն­ներ են։ «Ա­րա­մու­նու գրա­կա­նութ­յու­նը ծան­րակ­շիռ ար­ժեք է՝ մա­տուց­ված մեզ։ Իմ կար­ծի­քով՝ կի­նոն­կա­րի սցե­նար է հի­շեց­նում, նույ­նիսկ կա­ռուց­ված­քա­յին ա­ռու­մով կա­րե­լի է հետ­ևել գրքին և տես­նել այդ ֆիլ­մը»,- ա­սաց Թ. ­Տո­նո­յա­նը՝ շեշ­տե­լով, որ այդ ստեղ­ծա­գոր­ծութ­յու­նը լրաց­նում է մի մեծ բաց՝ պարս­կա­հայ ժո­ղովր­դի կյան­քը։ Ն­րա հա­վաստ­մամբ՝ պարս­կա­հայ գա­ղու­թը հայ ի­րա­կա­նութ­յան մեջ ինք­նօ­րի­նակ է, ո­րով­հետև կա­րո­ղա­ցել է ինքն իր հա­մար հող ստեղ­ծել՝ հա­վա­տա­րիմ մնա­լով իր ազ­գա­յին ար­ժեք­նե­րին, պատ­մութ­յա­նը, միա­ժա­մա­նակ ան­մասն չմնա­լով հայ­րե­նի­քին պա­տու­հա­սած վտանգ­նե­րից։
«­Սա ոչ թե գե­ղար­վես­տա­կան գիրք է, այլ փաս­տա­թուղթ, թե ինչ­պես են ապ­րել հա­յերն այդ թա­ղե­րում, ինչ­պես է ան­ցել նրանց ման­կութ­յու­նը, պա­տա­նե­կութ­յու­նը»,- նկա­տեց Է­դո­ւարդ ­Հախ­վերդ­յա­նը՝ հա­վե­լե­լով, որ ­Խո­րեն Ա­րա­մու­նին վա­վե­րագ­րում է ա­մեն ինչ՝ ի­հար­կե, գե­ղար­վես­տո­րեն։
ՀՀ ԻԻՀ դես­պա­նութ­յան մշա­կույ­թի կենտ­րո­նի մշա­կույ­թի խորհր­դա­կան ­Սեյ­յեդ ­Հո­սեյն ­Թա­բա­թա­բա­յին, արժ­ևո­րե­լով հայ հա­մայն­քի ներդ­րու­մը Ի­րա­նի մշա­կույ­թի և ­բո­լոր բնա­գա­վառ­նե­րում, նշեց, որ եր­կու երկր­նե­րի մշա­կույթ­նե­րի գե­ղե­ցիկ հա­մադրութ­յունն առ­կա է Ա­րա­մու­նու բո­լոր ստեղ­ծա­գոր­ծութ­յուն­նե­րում։
­Խո­րեն Ա­րա­մու­նու քույր Ա­նա­հիտ Ա­րա­մու­նին, բարձ­րար­ժեք հա­մա­րե­լով եղ­բոր գրա­կա­նութ­յու­նը, նշեց, որ ա­ռանց Ա­րա­մու­նու ստեղ­ծա­գոր­ծութ­յուն­նե­րի Ի­րա­նի, ­Հա­յաս­տա­նի,  ­Լոս Ան­ջե­լե­սի վա­վե­րագ­րութ­յան մեջ ահ­ռե­լի բաց կլի­ներ։ «Ան­կախ այն բա­նից՝ ­Խո­րե­նը հան­ճա­րեղ է, տա­ղան­դա­վոր, թե ոչ, նրա գոր­ծե­րը մեծ ար­ժեք են հե­տա­գա սե­րունդ­նե­րի հա­մար, որ պետք է կար­դան, ու­սում­նա­սի­րեն, հա­սա­րա­կա­գի­տա­կան, ազ­գագ­րա­կան, մար­դա­բա­նա­կան, հա­յա­գի­տա­կան ու­սում­նա­սի­րութ­յուն­ներ կա­տա­րեն»,- ա­սաց նա և հա­վե­լեց, որ ու­զում է՝ բո­լո­րը կար­դան Ա­րա­մու­նու գոր­ծերն ու հաս­կա­նան, թե ինչ է մեզ հետ կա­տար­վել, կա­տար­վում և կա­տար­վե­լու։
Ե­լույթ ու­նե­ցան նաև Գ­ևորգ Ա­սատր­յա­նը, գրքի հրա­տա­րա­կիչ ­Վան Ար­յա­նը և­ ու­րիշ­ներ։ ­Խո­րեն Ա­րա­մու­նին շնոր­հա­կա­լա­կան խոս­քում խոս­տո­վա­նեց, որ գիրքն իր հա­մար բա­ցա­ռիկ եր­ևույթ է այն ա­ռու­մով, որ այս գրքով վե­րապ­րել է իր 70 տա­րի­նե­րի կյան­քը։ «­Փոր­ձել եմ այն սերն­դին, որ ու­րիշ երկ­նե­րում է ապ­րում, տալ այն համն ու հո­տը, որ ես ապ­րել եմ, ապ­րել է իր ծնո­ղը, իր տա­տի­կը»,- ա­սաց ­Խո­րեն Ա­րա­մու­նին և ­հա­վե­լեց. «Չ­կա մի եր­կիր, որ­տեղ հա­յե­րը, 400 տա­րի ապ­րե­լով օ­տա­րութ­յան մեջ, լե­զու և գ­րա­կա­նութ­յուն պահ­պա­նեն. մենք ապ­րել ենք մու­սուլ­ման ժո­ղովր­դի հետ, բայց միշտ մշա­կու­թա­յին ա­զա­տութ­յուն ենք ու­նե­ցել»: