Նորայր Գրիգորյանի «Ամեն առավոտ»-ը / Ֆելիքս ԲԱԽՉԻՆՅԱՆ

Ի՞նչ կա ավելի հաճելի, երբ բռնում ես մի տառի, բառի կամ խոսքի ծայրից և հանկարծ տեսնում ես, որ անցել ես ոչ միայն րոպեների, այլև ժամերի սահմանները: Հենց այդպիսի սահմանախախտ մղումների դրդող է Նորայր Գրիգորյանի բանաստեղծական աշխարհը: Ինչ կա ավելի հաճելի, երբ բառը ձգում է քեզ, հասկացնելով, որ հաջորդ րոպեի մեջ մի նոր ու հետաքրքիր խորհուրդ […]

Խորքային «պատասխաններ» արդիական խնդիրներին / Պետրոս ԴԵՄԻՐՃՅԱՆ

Ուրախալի է, որ անկախացումից հետո գրականության հրատարակչական դաշտը ավելի բազմազան է դարձել՝ տպագիրից մինչև էլեկտրոնային: Բայց, ցավոք, դրանից ընթերցողների քանակը, ինչպես հայտնի է, չի ավելացել, պակասել է. պակասել է հետաքրքրությունը գրականության, ընդհանրապես մշակույթի նկատմամբ: Չխորանալով օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ շատ պատճառների մեջ՝ նկատենք միայն, որ պակասել է… ընթերցողական զանգվածի քանակը, իսկ շահագրգիռ, որակյալ ընթերցողների թիվը, ըստ […]

ՍՈՎՈՐԱԿԱՆ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՕՐ / Թովմա քահանա (Վահան) ԱՆԴՐԵԱՍՅԱՆ

Ուշ երեկո էր: Մահամերձ հիվանդին հաղորդություն տալուց հետո մխիթարական խոսք ասացի հարազատներին, հրաժեշտ տվեցի ու չսպասելով, որ ինձ` քահանայիս համար տաքսի կանչեն, շտապեցի դուրս ելնել փողոց: Ավելի ճիշտ` հարազատներն այնքան կոտրված էին իրենց քաղցկեղով հիվանդ երիտասարդ տղայի ծանր վիճակից, որ ինձ համարյա մոռացան: Ես աննկատ ելա միջանցք, լռության մեջ խոր շունչ քաշեցի և աստիճաններով իջա… […]

«ՍԱ՞ՐՆ Է ՊԻՆԴ, ԹԵ՞ ՋՈՒՐԸ» / Ալիս ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆ

«Միջնաշեն» վեպը Զորայր Խալափյանն սկսել է գրել 1983 թ.-ին, երբ դեռ շատերս չգիտեինք Արցախի պատմությունից գրեթե ոչինչ: Իսկ թե իրենից ինչ էր ներկայացնում Միջնաշենը, որ նույն ներկայիս Թալիշն է, որից չորս կիլոմետր հեռավորության վրա է Հոռեկա վանքը, որտեղ «հինգ տարի ապրել է Մեսրոպ Մաշտոցը, դպրոց է բացել, տառերն է սովորեցրել միջնաշենցի երեխաներին…», չգիտեին մեզանից շատերը: […]

ՎՐԵԺ ԻՍՐԱՅԵԼՅԱՆ – 70

Սասունցիները տարվա բոլոր ամիսներին հատուկ անուններ և բնութագրիչ խոսքեր ունեին: Օրինակ՝ ապրիլին ասում էին՝ «Յոթնօր Նիսան, կաթ մակարդին քասան» (Նիսանը ապրիլն էր): Սասունում կաթը մակարդելու համար մածունի փոխարեն որպես մակարդիչ-մերան օգտագործում էին ապրիլի «ծնունդ» անձրևաջուրը: Միայն այդ ամսին, 7 օր իր բաղադրությամբ մի հրաշագործ հատկություն էր ունենում անձրևը՝ մակարդում էր կաթը: Ապրիլի 2-ին է ծնվել […]

Գրական անցուդարձ

Ռումինահայ պատվիրակությունը ՀԳՄ-ում Ապրիլի 4-ին, Հայաստանի գրողների միությունում ՀԳՄ նախագահ Էդվարդ Միլիտոնյանն ընդունեց ռումինահայ գործարար և ստեղծագործ մտավորականների պատվիրակությանը` ռումինահայ ճանաչված գրող և հասարակական գործիչ Վարուժան Ոսկանյանի գլխավորությամբ: Կողմերը զրուցեցին գրական-տնտեսական հարցերի շուրջ, քննարկեցին Ռումինիայի և Հայաստանի գրական կազմակերպությունների հետագա համագործակցության մի շարք ծրագրեր: ՀԳՄ նախագահ Էդվարդ Միլիտոնյանը հյուրերին համառոտակի ծանոթացրեց Գրողների միության հիմնական գործառույթներին, […]

ԸՆԹԵՐՑԱՆՈՒԹՅՈՒՆԸ՝ ԵՐԵՎԱԿԱՅՈՒԹՅԱՆ ԱՂԲՅՈՒՐ

Ապրիլի 5-ին Խնկո-Ապոր անվան ազգային մանկական գրադարանում տեղի ունեցավ ավանդական դարձած Մանկապատանեկան գրքի շաբաթի փակումը: ՀԳՄ նախագահ Էդվարդ Միլիտոնյանը, նշելով, որ մանկագիրների հետ հանդիպումները անհրաժեշտ են ոչ միայն երեխաներին, այլև գրողներին, նկատեց, որ ընթերցողի աչքը շատ կա­րևոր է գրողի համար: «Գրողը պիտի կարդա իր գրածը, լսի ձեր արձագանքը, վերաբերմունքը, որը գուցե կհուշի ավելի լավ գրել»,- […]

ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԸ ՀԱՐՑԵՐ Է ԱՌԱՋԱԴՐՈՒՄ / Ազատ ԵՂԻԱԶԱՐՅԱՆ

Թումանյանը հենց սկզբից էլ պարզ ու մատչելի է եղել բոլորին՝ երեխայից մինչև տարիքավորները: Բայց այդ պարզությունը երբեք չի նշանակել, որ նրա ընթեցողները խորությամբ հասկացել են նրա գործերը: Հետևելով թումանյանագիտության զարգացմանը, մենք հետաքրքրական իրողություններ ենք տեսնում: Ամենաառաջին պրոֆեսիոնալ կարծիքը Թումանյանի ստեղծագործությունների մասին նշանավոր խմբագիր Ավետիս Արասխանյանի գնահատականն է «Շունն ու կատուն» բալլադին: Այդ գնահատականի մասին մենք […]

Ժենյա Քալանթարյան / ՀԱԿՈԲ  ՕՇԱԿԱՆԸ   ՀՈՎՀ. ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ  ՄԱՍԻՆ

  «Յովհաննէս Թումանեան ցեղին հոգիէն կու գայ, իր երէց եղբայրներէն, կու գայ Նարեկացիէն, Քուչակէն, Աբովյանէն»: Հ. Օշական Ֆրանսիացի նշանավոր քննադատ Շառլ-Օգյուստ Սենտ-Բյովը գրում է, որ փառքի զենիթին գտնվող գրողի մասին շատերը մտածում են, թե ինքնըստինքյան այդպես էլ պետք է լիներ, մինչդեռ փառքն ու ճանաչումը գալիս են դժվարությունների հաղթահարման ճանապարհով[1]: Թումանյանի մասին Հ. Օշականի խոսքը  յուրօրի­նակ […]

Էլահե ՍԱԼԻՄԻ

Բանաստեղծուհի, դրամատուրգ և սցենարիստ Էլահե Սալիմին ծնվել1993 թ., Թեհրանում: Նա գրական աշխարհ է մուտք գործել մանկապատանեկան պիեսներով ու բանաստեղծություններով՝ տպագրելով ավելի քան 40 պիես: Նրա բանաստեղծությունները տպագրվել են նաև իրանական բազմաթիվ գրական պարբերականներում: Աշխատել է Իրանի կրթության նախարարությունում և ակտիվ մասնակցել դպրոցական «խոսող» դասագրքերը կազմելու գործընթացներին: Բանաստեղծուհին նաև կարճամետրաժ կինո­սցենարների հեղինակ է: Ցանկություն Օրը ողբում […]

ԼՈՒՅՍ ԵՎ ՍԱՐԴ / Հակոբ ՀԱՐՈՒԹՅՈՒՆ

Մարդը իր կյանքից թանկ արժե ժամանակի և հիշողության մեջ: Աշոտ Աղաբաբյան Արդի հայ գրականության մեջ պատերազմական թեմաներով գրված ստեղծագործություններում հաճախ են հան- դիպում հետախույզներին նվիրված գեղարվեստական պատումներ, որոնք ռազմաճակատային մարտավարական գործողությունների հերոսական նկարագրություններ են: Սակայն հասարակական գիտակցության բարձր մակարդակում, ազգային-պետական շահեր հետապնդող, Հայաստանի ազգային անվտանգության ծառայության կողմից համակարգվող, ռազմավարական նշանակություն ունեցող և հետախուզական ոլորտին վերաբերող […]

«Մայիսյան անձրևներ»-ի կենարար շունչը / Վարդան ՄԵԼՔՈՆՅԱՆ

Ընթերցողի սեղանին է շիրակցի տաղանդավոր բանաստեղծ Սամվել Մարգարյանի «Մայիսյան անձրևներ» ժողովածուն, որն արժանացել է ընթերցողների ջերմ հավանությանը: Ժողովածուի «Ոսկեհովիտ», «Մարգարեի ուղերձը», «Մայիսյան անձրևներ», «Երգամբար», «Երբ ես հեռանամ» շարքերը գրվել են բանաստեղծական թարմ ու գունեղ լեզվաարտահայտչամիջոցներով: Բանաստեղծը փառաբանում է հայրենիքը, հայոց բնաշխարհը, ոգեկոչում նախնյաց սուրբ հիշատակները: Նա նաև տագնապի ահազանգ է հնչեցնում երկրում մոլեգնող արտագաղթի մասին: […]

ՄԵՆՔ ՍԻՐՈՒՄ ԵՆՔ ՔԵԶ, ԵՐԵՎԱՆ / Մարգարիտ ՄՆԱՑԱԿԱՆՅԱՆ

Դու մեր կյանքի ամեն մի դրվագն ես` մանկապարտեզ, դպրոց, ինստիտուտ, սեր… Քո փողոցներում են թաքնված մեր ամեն մի հիշողությունը, ապրած տարիները, դրանց արդյունքները և գնահատականները: Նախկինում, երբ քայլում էինք Երևանով, ամեն փողոց, ամեն տուն, ամեն դրվագ իր իմաստն ուներ: Բոլոր փողոցները, արձանները, ծառերը, թփերը մերն էին, ամեն մեկը մի խորհրդավոր բան էր հուշում մեզ, իհարկե, […]

ՊՈԵԶԻԱ

ՀՌԻՓՍԻՄԷ ՄԵՆԱԽՈՍՈւԹՅՈւՆ Հայելի՛, վաղուց Անհաշտ եմ քեզ հետ, Էլ պատուհան չես, Ոչ էլ՝ հուսո դուռ Հմայքապատրանք… Քո սառնության մեջ, Հավատա դու ինձ, Դեռ փայփայում եմ Անցած օրերիս Կախարդանքը տաք… Մեկ-մեկ ուզում եմ Քեզ պահել հեռու՝ Ինձ օտարացած, Սակայն հարազատ Սիրեցյալի պես… Բայց թաքուն մի ձայն Ասում է՝ Ռիփսո, Վերջին կանգառում Գուցեև մեկը Դիմավորի՞ քեզ… Քարե՛ […]

ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ ՄԱՆԿԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆՆ ԸՍՏ ՍՈՒՍԱՆՆԱ ՀՈՎՀԱՆՆԻՍՅԱՆԻ / Աելիտա ԴՈԼՈՒԽԱՆՅԱՆ

Խիստ շնորհակալ գործ է կատարում Սուսաննա Հովհաննիսյանը թումանյանագիտության բնագավառում: Նա հրատարակել է մեծ մտածողի, եզակի հասարակական գործչի, հանճարեղ բանաստեղծի կյանքին ու գործունեությանը վերաբերող բազմաթիվ գրքեր: Թումանյանի ծննդյան 150-ամյակին ընդառաջ՝ 2018 թվականին, լույս տեսան գրականագետի երեք արժեքավոր գրքերը՝ “Ованес Туманян в годы Первой мировой войны”, «Վերնատուն» և «Հովհաննես Թումանյանը մանկագրության խաչմերուկներում»: Առաջին ռուսալեզու գիրքը հնարավորություն է՝ […]

ԱՄԵՆ ՕՐ ՄԱՆԿԱՆԱԼՈՎ

Ավանդույթի համաձայն՝ Մանկապատանեկան գրքի շաբաթը մեկնարկում է ՀՀ մարզերից որևէ մեկում: Ապրիլի 1-ին Մանկապատանեկան գրքի շաբաթի մասնակիցները հյուրընկալվեցին Գեղարքունիքի մարզի Դդմաշեն համայնքում: Համայնքի ղեկավար Ավետիս Ավետիսյանը, ողջունելով հյուրերին, արժևորեց Դդմաշեն համայնքում շաբաթի մեկնարկը: Նշելով, որ բազմաթիվ առիթներ են եղել համայնքի դպրոցի հարկի ներքո ընդունելու գրողների և միջոցառումներ կազմակերպելու մի շարք ճանաչված դեմքերի հետ, նա ընդգծեց, […]

ՀԳՄ ՆԱԽԱԳԱՀՈՒԹՅԱՆ ՆԻՍՏՈՒՄ

Մարտի 29-ին տեղի ունեցավ ՀԳՄ նախագահության հերթական նիստը: ՀԳՄ նախագահ Էդ. Միլիտոնյանը ներկայացրեց ՀԳՄ երեք ամսվա գործունեության տեղեկատվությունը. ընթացիկ տարվա հունվար, փետրվար, մարտ ամիսներին Հովհ. Թումանյանի հոբելյանը (150-ամյակը) նշվել է մեծ գրողի ծննդավայրում, Թբիլիսիում, Արցախում, ՀԳՄ Մեծ դահլիճում ու Երևանի՝ իր անունը կրող դպրոցում, հանրապետության մարզերում: Նշվել են նաև Սիլվա Կապուտիկյանի 100, Վազգեն Սարգսյանի 60-ամյա […]

ՆՎԻՐՎԱԾ  ՊՈԵԶԻԱՅԻ ՕՐՎԱՆ

  Մարտի 21-ին շատ բովանդակալից ու գեղեցիկ էր Պոեզիայի միջազգային օրվան նվիրված միջոցառումը Նոյեմբերյանի մշակույթի կենտրոնի քաղաքային գրադարանում: Գրադարանավար տիկին Սոնան մեծ ջանքեր էր գործադրել միջոցառումը հետաքրքիր ու բովանդակալից դարձնելու համար: Օրվա հանգույն գեղեցիկ ձևավորված դահլիճում ընթերցվեցին ինչպես հայ դասականներ Շիրազի, Սևակի, Սահյանի, Կապուտիկյանի, այնպես էլ տեղացի բանաստեղծներ Զավեն Պետրոսյանի և Սամվել Բեգլարյանի ստեղծագործություններից, ինչպես […]

ՊՈԵԶԻԱՆ ՄՇՏԱՊԵՍ ՀԱՂԹԱՆԱԿԵԼՈՒ Է

  Մարտի 21-ին ՀԳՄ Կլոր սրահում տեղի ունեցավ գրական ցերեկույթ՝ նվիրված Պոեզիայի միջազգային օրվան: ՀԳՄ նախագահ Էդվարդ Միլիտոնյանը տեղեկացրեց, որ արդեն 6-րդ տարին է՝ ՀԳՄ-ում նշվում է Պոեզիայի օրը ու ամեն տարի փորձ է արվում թարմ ստեղծագործություններ ներկայացնել՝ հրատարակված տարբեր լեզուներով: «Վերջերս Ղազախստանում լույս տեսավ «Հայ միջնադարյան և ժամանակակից պոեզիա» գիրքը, որում ղազախերեն ներկայացված է […]

ՍԱՀՄԱՆԱՊԱՀ ՄՏԱՎՈՐԱԿԱՆԸ

  Մարտի 19-ին ՀԳՄ Կլոր սրահում տեղի ունեցավ բանաստեղծ, հրապարակախոս Սամվել Մարգարյանի «Մայիսյան անձրևներ» գրքի շնորհանդեսը: Բանաստեղծ, թարգմանիչ Լևոն Բլբուլյանը, ով Սամվել Մարգարյանի հետ գրեթե միասին է մտել գրական ասպարեզ, նրան համարեց մեր գրական ընտանիքի այն անդամներից, ովքեր բազմաշնորհ ստեղծագործում են և՛ հրապարակախոսության, և՛ պոեզիայի ոլորտում: «Ե՛վ հայրենասիրական, և՛ քնարական բանաստեղծությունների, և՛ խոհական-փիլիսոփայական շատ հետաքրքիր […]